Cây cà chua: ví dụ về giá trị của sự cải tiến

By

Cây cà chua vốn không có nguồn gốc xuất xứ từ Israel, tuy nhiên nhờ ứng dụng công nghệ mà đã biến thành một sản phẩm thương mại có giá trị cao. Những quả cà chua với đủ kích thước, màu sắc, tươi ngon, ngọt mát, đặc biệt là loại cà chua chuỗi ngọc (cherry tomato) thực sự đem lại sự bất ngờ cho mình khi lần đầu tiên được thưởng thức. Vậy đâu là thứ góp phần tạo nên những trái cà chua chất lượng như vậy? Thông qua những phân tích của Israel21c.org, nôngnghiệpIsrael sẽ đưa đến các bạn 6 sự cải tiến mà các nhà khoa học Israel đã tập trung vào để nâng tầm giá trị thương mại cho quả cà chua của họ.

cà chua
Giáo sư Nachum, đại học Hebrew. Nguồn: Israel21c

1.Nguồn gốc của giống cà chua chuỗi ngọc

Có nhiều câu hỏi xung quanh nguồn gốc của giống cà chua thú vị này và thông qua sự chia sẻ của giáo sư Rabinowitch thuộc đại học Hebrew, người được biết đến như là cha đẻ của của giống cà chua này đã hé lộ những lý giải về nguồn gốc của chúng.

Trong những năm 1970-1980, giáo sư Rabinowitch và giáo sư Nachum Kedar (hiện đã qua đời) đã tạo nên một cuộc cách mạng toàn cầu với giống cà chua thu hoạch dài ngày đầu tiên trên thế giới. Tiếp đến, họ đã sử dụng những kiến thức về di truyền để tái sử dụng lại hương vị và mùi thơm tuyệt vời của trái cà chua đã bị mất qua các quá trình nhân giống trước đó vào mục đích kháng bệnh và duy trì những đặc tính đặc trưng của cà chua. Sau đó, họ hướng nghiên cứu sang những quả cà chua có kích thước cỡ đồng xu mà ban đầu chỉ là một loại cỏ dại Nam Mỹ. Cà chua Cherry không có vị và không có giá trị sử dụng nên không thể được chế biến thành hàng hóa cho tới khi Rabinowitch và Nachum Kedar giới thiệu loại giống mới cho hương vị tốt hơn và giá trị sử dụng lâu dài. Chính bước đột phá này đã khiến cà chua chuỗi ngọc lần đầu tiên được bán đại trà ở các nước phương Tây.

2. Chú trọng lycopene

Cùng với vitamin và khoáng chất, cà chua chứa chất lycopene, một loại carotenoid khiến cho chúng có màu đỏ. Lycopene là một chất chống oxy hóa mạnh mẽ, có lợi cho tim mạch, huyết áp, tuyến tiền liệt, xương và da. Cơ thể chúng ta hấp thụ lycopene tốt nhất là khi chúng ta ăn cà chua với các chất béo, như dầu ô liu hay phô mai.

Thấy được lợi ích của lycopene như vậy, năm 1995, một công ty đa quốc gia với tên gọi Lycored đã được thành lập tại Beer Sheva, Israel nhằm chiết xuất dầu giàu lycopene từ nguồn cà chua tự nhiên. Nay công ty bán chất tạo màu và các chiết xuất tự nhiên từ cà chua đồng thời kết hợp với các nhà khoa học từ các trường đại học lớn của Israel để tạo ra những sản phẩm phù hợp với thị trường như: kết hợp với các nhà khoa học của trường Hebrew để sản xuất giống cà chua không biến đổi gene (non-GMO tomatoes) với hàm lượng lycopene cao nhờ sử dụng các kiến thức di truyền từ trung tâm Volcani; kết hợp với trường đại học Ben-Gurion để phát hiện những lợi ích từ việc kết hợp cà chua với những hợp chất khác như dầu hương thảo hay dầu ô liu; hay các nghiên cứu đi sâu vào các hợp chất carotenoid khác của cây cà chua đem đến giá trị cho sức khỏe của con người.

cà chua
Nguồn: Israel21c

3. Đi sâu vào lợi ích của cà chua đối với làn da

Frutarom Industries cũng là một công ty đa quốc gia khác của Israel đã biết cách áp dụng những kiến thức khoa học từ cây cà chua vào các sản phẩm ứng dụng trong thực tế như các sản phẩm như bột cà chua cho dạng viên nang, viên nhai hoặc đồ uống giúp tăng sức khỏe cho làn da.

Các dữ liệu lâm sàng đã cho thấy carotenoid từ quả cà chua giúp bảo vệ chống lại cá tác nhân oxy hóa từ ánh nắng mặt trời cũng như làm sáng da, ức chế sự phát triển của các đốm đồi mồi – dấu hiệu của tuổi tác, giúp giảm viêm và các tổn thương DNA.

4. Bẻ khóa cho vấn đề virus trên cây cà chua

Trong suốt 30 năm trở lại đây, trung tâm Volcani đã trở thành một trung tâm nổi tiếng trên thế giới cho việc nghiên cứu trước lai tạo giống. Các nhà khoa học tập trung tìm kiếm các tính trạng tiềm năng như tính kháng bệnh và sử dụng di truyền và tin sinh học để phát triển những hướng đi hiệu quả nhằm đưa những đặc điểm này vào giống cây ưu tú, cung cấp thông tin cho các công ty hạt giống để sản xuất những giống cà chua kháng bệnh. Các công ty hạt giống quốc tế đã sử dụng những hồ sơ thông tin này để tăng hương vị của cà chua, tăng dinh dưỡng cũng như khả năng kháng bệnh. Chẳng hạn các nhà nghiên cứu của trung tâm Volcani đã xác định được gene nào trong quả cà chua có chứa nhiều fructose hơn glucose vàì fructose có vị ngọt gấp đôi glucose. Hoặc Moshe Lapidot, một nhà khoa học thuộc trung tâm Volcani đã tạo ra tiếng vang trong ngành nghiên cứu của họ về các giống cây kháng virus TBRFV vốn làm giảm 50% năng suất cà chua.

5. Loại trừ sâu bệnh khỏi cây cà chua mà không cần sử dụng tới hóa chất

Một trong những chiến lược giúp loại bỏ côn trùng và mầm bệnh ra khỏi cây trồng trong khi hạn chế việc sử dụng hóa chất đó là nhân giống các dòng cây kháng bệnh. Các nhà khoa học của Israel đã kết hợp 8 đến 10 gene khác nhau trong tất cả các loại cà chua hiện nay để giúp chúng có thể kháng mầm bệnh mà không phải sử dụng đến hóa chất. Họ cũng sử dụng một số những phương pháp như sử dụng lưới phủ dày, các chất dính màu xanh và vàng (2 màu này thu hút côn trùng) và một số loại ánh sáng xanh để ngăn ngừa nấm mốc. Tuy nhiên, một số côn trùng, vi khuẩn và nấm mốc vẫn có thể sống sót, còn virus thì không thể kiểm soát bằng thuốc trừ sâu nên việc sử dụng những giống cà chua chứa gene kháng bệnh là khả thi nhất.

6. Giúp cà chua chống chọi với sự biến đổi khí hậu

Các nhà khoa học về cà chua như Rabinowitch rất bối rối trước những tác động đã dần xuất hiện của sự nóng lên toàn cầu.

“Nếu bạn chọn một quả cà chua chín, xanh chín và đặt nó lên quầy bán của bạn ở nhiệt độ phòng, nó sẽ chuyển sang màu đỏ. Nhưng nếu bạn đặt nó trong tủ ấm ở nhiệt độ trên 30 độ thì nó sẽ không bao giờ chuyển sang màu đỏ vì nhiệt độ đó cao hơn nhiệt độ sinh tổng hợp của lycopene (sắc tố màu đỏ cà chua)”, Rabinowitch nói. “Nếu nhiệt độ xung quanh trên 29, một bông hoa cà chua sẽ không phát triển đúng cách cũng như không ra quả. Và thậm chí nhiệt độ tăng nhẹ làm tăng đáng kể vòng đời của côn trùng”. Tất cả những sự biến đổi đó sẽ tác động đến sản lượng cũng như chất lượng của quả cà chua.Theo đó, các nhà nghiên cứu của Israel đang phát triển hạt giống cà chua chịu được nhiệt độ cực cao và các vấn đề khác do biến đổi khí hậu, chẳng hạn như tăng lượng carbon dioxide và độ mặn của nước cao hơn.

Cây cà chua là một ví dụ tiêu biểu cho việc biết cách định hướng và ứng dụng khoa học kĩ thuật để nâng tầm giá trị cho cây trồng, rất đáng để chúng ta suy ngẫm và học hỏi.

You may also like

Hot News