Công nghệ Israel: Tại sao nền nông nghiệp tương lai sẽ phụ thuộc vào những cánh đồng trên sa mạc của Israel?

By

Những vấn đề từ biến đổi khí hậu đến những hoạt động canh tác của con người đã và đang ảnh hưởng lớn đến việc sản xuất nông nghiệp mà điển hình có thể kể đến đó là vấn đề hạn hán ở đồng bằng sông Cửu Long và mới đây là việc xâm nhập mặn vào các tỉnh miền Tây ở nước ta. Bài viết là sự tóm tắt của mình cho một luận điểm được đăng trên tạp chí Israel21c phân tích về những gì mà công nghệ Israel có thể đóng góp cho nền nông nghiệp của thế giới, trong tương lai của những bất ổn với thiên tai, thảm họa đang xảy ra ngày càng dồn dập. Và cùng nhìn xem những quan điểm và suy nghĩ của họ về thành tựu của mình cũng như đặt ra câu hỏi liệu chúng ta có thể học hỏi được gì từ tư tưởng, tầm nhìn và công nghệ của họ?

“Tại sao nền nông nghiệp tương lai của thế giới sẽ phụ thuộc vào những cánh đồng trên sa mạc của Israel? ”

Có lẽ, nông dân của các khu vực khô cằn của Ấn Độ không cần phải được thuyết phục rằng khí hậu đã và đang thay đổi không ngừng trên những thửa ruộng của họ nữa. Thu nhập của họ đang cạn dần cùng với các giếng nước ngầm và buộc nhiều người phải từ bỏ nghề nông, công việc mà đã gắn với thói quen và tập quán của họ biết bao thế hệ.

Khi mà những vấn đề này dần trở nên phổ biến hơn, nó đặt ra câu hỏi lớn cho các nhà khoa học. Ram Fishman, một chuyên gia về sản xuất hộ nông dân và biến đổi khí hậu cùng với cộng sự của ông tại Nitsan Sustainable Development Lab thuộc đại học Tel Aviv đã đi sâu vào đánh giá các vấn đề về nông nghiệp, nước và năng lượng của các vùng nông thôn châu Á và châu Phi nhằm tìm ra các công nghệ Israel phù hợp có thể giải quyết được những vấn đề đó.

Ram Fishman chia sẻ với Israel21c : “Nhiều nông dân trên khắp thế giới đã tìm đến Israel như một hình mẫu về cách quản lý và phát triển trong điều kiện khan hiếm nước và khí hậu thì khô và nóng”. Điều đó đúng ở cả những quốc gia có nền kinh tế phát triển cũng như đang phát triển. Ví dụ như các viện Zuckerberg Institute for Water Research và Jacob Blaustein Institutes for Desert Research thuộc đại học Ben-Gurion đang làm việc với các đối tác ở một số bang của Hoa Kì, trong khi Ram Fishman lại tìm thấy tiềm năng công nghệ tạo ra sự khác biệt lớn đối với các nước đang phát triển. Hàng triệu những nông dân sản xuất nhỏ lẻ ở châu Phi và châu Á đang tạo ra lượng nông sản khổng lồ phục vụ thị trường toàn cầu nhưng họ lại không có đủ nguồn lực lớn để mua và áp dụng những công nghệ của Israel dễ dàng như các nông dân ở Mỹ và châu Âu.

Những người nông dân Ấn Độ tìm hiểu công nghệ Israel. Nguồn: Dr. Ram Fishman

“Ở châu Á và châu Phi, họ coi Israel là nguồn giải pháp cho vấn đề của họ. Đôi khi, họ có những quan điểm phóng đại về những gì Israel có thể làm. Tuy nhiên về cơ bản có thể coi có một phần sự thật trong những sự thổi phồng đó”, Ram Fishman chia sẻ. “Chúng tôi có một lượng kiến thức và kinh nghiệm đáng kinh ngạc từ những nhà nông học, những người nông dân, các công ty và các trung tâm R&D. Mục đích phòng thí nghiệm của chúng tôi là trở thành cầu nối giữa những nông dân sản xuất nhỏ lẻ này với những chuyên gia và những công nghệ của Israel”

Những mùa hè đang nóng dần lên

Kể từ khi độc lập vào năm 1948, Israel chưa bao giờ ngừng nỗ lực phát minh ra các công nghệ nông nghiệp giúp cải thiện đáng kể việc canh tác. Những đổi mới công nghệ đó cho phép người nông dân sử dụng nước và phân bón hiệu quả hơn, trồng các loại cây trồng chống chịu bệnh tật và hạn hán, khai thác các dữ liệu về cây trồng để tăng năng suất và chất lượng.

Một trong những ví dụ có thể kể đến đó là nhà khoa học thực vật Tamir Klein, viện nghiên cứu cây cảnh, thuộc Weizmann Institute of Science, chuyên về lâm nghiệp vùng đất khô cằn. Ông nghe thấy rất nhiều mối quan tâm về vấn đề làm thế nào các vườn cây ăn quả có thể đối phó với điều kiện nóng và khô hơn trên toàn cầu từ các đồng nghiệp khắp nơi trên thế giới và luôn cố gắng tìm kiếm những giải pháp cho vấn đề trên. Từ sa mạc Negev- thuộc vành đai sa mạc Sahara- đến cánh rừng Yatir- khu rừng khô nhất trên thế giới- đã đem đến cho họ những giải pháp. Các nhà khoa học của viện Weizmann đã phát hiện ra cây hạnh nhân rừng có khả năng tồn tại và phát triển mạnh mẽ dưới các long sông khô thuộc núi Ramon của sa mạc Negev. Họ cũng nhận thấy nhờ khả năng chịu đựng được sự tắc mạch – những bong bóng khí nhỏ làm tắc nghẽn mạch dẫn nước trong cây – những cây này có khả năng chịu hạn tốt hơn nhiều so với những cây hạnh nhân thương mại hiện đang được trồng. Từ đó họ có thể đưa ra một giải pháp cho những người trồng hạnh nhân trên toàn thế giới bằng việc sử dụng gốc ghép của cây hạnh nhân Ramon. Đó là một ví dụ minh họa cho việc tìm kiếm và áp dụng những giải pháp thực tế.

Học hỏi từ những sai lầm

Về vấn đề quản lý và sử dụng nguồn nước, “Israel đang dẫn đầu thế giới về việc sử dụng nước hiệu quả. Vì nước là vô cùng quan trọng và ngày một trở nên khan hiếm, trong khi chúng tôi vẫn khuyến khích sản xuất nông nghiệp nên chúng tôi luôn đi đầu trong công nghệ và kĩ thuật sử dụng nước”, nhà vật lý môi trường Alon Ben-Gal cho biết. “Tưới nhỏ giọt là công nghệ hàng đầu của chúng tôi, nhưng chúng tôi cũng quan tâm đến vấn đề nhân giống, lựa chọn cây trồng, bảo vệ cây trồng trong nhà kính, dựa trên dữ liệu để có lịch trình tưới hiệu quả và rất nhiều cách khác nữa”.

Bên cạnh những thành công, công nghệ của Israel cũng có những thất bại. Một ví dụ là việc tái chế nước thải đô thị để sử dụng trong nông nghiệp. Khi nước thải tái chế vẫn còn tồn đọng nhiều muối, nó sẽ làm giảm năng suất và gây hại cho môi trường theo thời gian, tương tự với việc sử dụng nguồn nước ngầm vốn toàn là nước lợ để trồng trọt ở vùng Negev và thung lũng Arava. Đó là một giải pháp thiếu bền vững nhưng trớ trêu thay, nhiều quốc gia lại đang muốn áp dụng giải pháp đó.

Nếu thế giới tiếp tục trở nên nóng, khô hơn trong khi điều kiện khí hậu của chúng ta vốn đã nóng và khô mà vẫn có những thành công trong nông nghiệp với những điều kiện đó thì thế giới có thể nhìn vào những thành công và sai lầm của chúng ta để quyết định sẽ phải làm như thế nào

Công nghệ tưới nhỏ giọt chính xác dựa trên những công nghệ phân tích dữ liệu liên quan là những công cụ quan trọng cho người nông dân đối mặt với một thế giới ngày một nóng và khô hơn.

Đi sâu vào việc áp dụng công nghệ này, Fishman cho biết “Trong khi nhiều nông dân ở Ấn Độ đã bắt đầu áp dụng phương pháp tưới nhỏ giọt cho những thửa ruộng của họ thì một thách thức mới được đặt ra là tìm được một mô hình kinh doanh sáng tạo mà giúp cho những người nông dân nhỏ lẻ có thể tiếp cận và sử dụng công nghệ này và nhiều các công nghệ khác với giá cả phải chăng”.

Những nhà khoa học thuộc Nitsan Sustainable Development Lab chỉ cho người nông dân Ấn Độ cách sử dụng khay Tal-Ya giúp giảm lượng nước sử dụng. Nguồn: Dr. Ram Fishman

Một thách thức khác là tưới nhỏ giọt thường được sử dụng cho rau và trái cây, không phải cho các loại cây trồng trên ruộng như lúa gạo, lúa mì và ngô – những loại cây thường được trồng nhiều nhất ở các nước đang phát triển. Trước vấn đề đó, công ty Netafim đã phát triển hệ thống tưới nhỏ giọt cho người trồng lúa mì, thí điểm ở California năm 2016 và gần đây là ở Ấn Độ, hợp tác với đại học Nông nghiệp Tamil Nadu.

Frishmna cho rằng, một số công nghệ đắt tiền của Israel dễ dàng được áp dụng ở phương Tây cần phải tinh gọn lại nếu muốn tiếp cận hàng triệu nông dân sản xuất nhỏ ở châu Á và châu Phi. “Họ bắt đầu từ con số 0, vì vậy ngay cả một mô hình cơ bản với ít chức năng hơn cũng sẽ tạo ra ảnh hưởng lớn. Những nhu cầu và sự quan tâm của người nông dân đối với công nghệ giúp bảo vệ, nâng cao năng suất, chất lượng của cây trồng gần như là vô hạn ”.

Đó là một con đường dài và gập gềnh đang đợi ở phía trước. Xã hội đang đưa ra những câu hỏi, tìm kiếm những người giải quyết vấn đề này. Và áp lực đang được đặt lên vai những nhà khoa học.

You may also like

Hot News